बिहीबार, असोज ७, २०७८

जीवनका लागि शिक्षाको महत्व

ज्योतिन्यूज २०७७ साउन ३२ गते ११:५७

शिक्षा आवश्यक ज्ञान र सीप प्राप्त गर्नको लागि एक महत्वपूर्ण माध्यम हो । केवल पुस्तकहरु पढेर प्राप्त हुने ज्ञानलाई मात्र शिक्षा भनिदैन । शिक्षा पुरानो पुस्ताको जीवनको ज्ञान, सीप र अनुभव नयाँ पुस्तामा हस्तान्तरण गर्ने प्रमुख माद्यम हो । हाम्रो संसार निरन्तर परिवर्तन हुँदै गइरहेको छ त्यसैले आधुनिक समाजका समस्याहरू बुझ्ने र तिनीहरूलाई उचित तरिकाले समाधान गर्न सक्ने बौद्धिक व्यक्तिहरूलाई सिकाउन र हुर्काउन शिक्षा अत्यन्त महत्वपूर्ण छ ।
शिक्षाले सफल व्यक्तिहरूलाई आकार दिन महत्वपूर्ण भूमिका खेल्दछ । यसले हामीलाई सबै आवश्यक सीपहरू प्राप्त गरेर सभ्य समाजको एक उत्पादक सदस्य बन्ने अवसर दिन्छ । हामी चुनौतीहरू कसरी सामना गर्ने र अवरोधहरू पार गर्ने तरिका सिक्छौं । मानिसहरूले आधारभूत मान्यता, नियम, नियम, र शिक्षाको माध्यमबाट समाजको मूल्यहरु सिक्छन् । यसबाहेक, उच्च गुणस्तरको शिक्षाले हामीलाई सफल जीवन बिताउन सक्षम बनाउँछ, हाम्रो बौद्धिक क्षमता, सीप, ज्ञान बढाउँछ, र हाम्रो जीवनमा सकारात्मक परिवर्तनहरू ल्याउँछ ।
एक अशिक्षित व्यक्तिलाई जीवनका केही पक्षहरूको सामना गर्न धेरै गाह्रो हुन्छ । शिक्षाले हाम्रो दृष्टि विस्तार गर्दछ र जागरूकता सिर्जना गर्दछ । यसले हामीलाई अनुशासित जीवनको विकास गर्न मद्दत गर्दछ र हामीलाई आर्थिक लाभका राम्रा अवसरहरू पनि प्रदान गर्दछ । यसले हामीलाई हाम्रो आफ्नै वरपरको संसार जान्न सक्षम बनाउँछ । शिक्षा कुनै पनि देशको समृद्धि र आधुनिकीकरणको पूर्व शर्त पनि हो ।
आधुनिक शिक्षा उदार, खुला र बाहिरी छ । यो प्रत्येक परिवार र प्रत्येक समाजमा प्रगतिको आधार हो । यसले मानिसहरूलाई तर्क गर्न सिकाउँछ । यो मानववाद, स्वतन्त्रता, समानता, प्रजातन्त्र, र मानव अधिकारमा आधारित छ । शिक्षाको सामग्रीले आधुनिक समाजको आवश्यकताहरूसँग तालमेल राख्छ र यो हाम्रा लक्ष्य, मूल्य, र प्राथमिकताहरूको ऐना हो । हालको औद्योगिक समाजले धेरै पेशा खोलेको छ जसमा विशेष सीप र ज्ञान भएका मानिसहरूको आवश्यक पर्दछ । तर हामीले यो याद राख्नु पर्छ कि व्यावसायिक शिक्षाको बृद्धिको लागि ठूलो आवश्यकता छ ताकि प्रत्येक व्यक्तिले एउटा सम्पन्न जीवनलाई अनुसरण गर्न सक्दछ, जसले एक सन्तुष्ट जीवन सुनिश्चित पनि गर्दछ ।
शिक्षाको जीवनमा पक्कै पनि महत्वपूर्ण भुमिका छ । ज्ञानको उपहारले हामीलाई हाम्रो सपनाको शीर्षमा र्पुयाउन सक्छ । शिक्षाले मानिसहरूलाई नयाँ रोचक चीजहरू गर्न सक्षम बनाउँदछ जुन लामो समयसम्म मानव जीवन स्थिति र स्तर सुधार गर्न सक्दछ । हाम्रो सम्पूर्ण जीवन नयाँ उपयोगी ज्ञान सिक्ने र प्राप्त गर्ने प्रक्रिया हो ।
हामीले यो बिर्सनु हुँदैन कि आजको समाजमा राम्रो शिक्षा प्राप्त गर्नु अत्यावश्यक छ किनकि यो हाम्रो सफल भविष्यको आधार हो। हाम्रो शिक्षा लगानीको लायक छ । यदि तपाईं विश्वास गर्नुहुन्छ र कडा परिश्रम गर्नुहुन्छ भने मात्र तपाईं केही पनि प्राप्त गर्न सक्नुहुन्छ ।
शिक्षा कसैको जीवन सुधार गर्न एक हतियार हो । यो कसैको जीवन परिवर्तन गर्न सायद सबै भन्दा महत्वपूर्ण उपकरण हो । बच्चाको लागि शिक्षा घरमै सुरु हुन्छ । यो जीवनभरको प्रक्रिया हो जुन मृत्युसँगै समाप्त हुन्छ। शिक्षा निश्चित रूपले एक व्यक्तिको जीवनको गुणस्तर निर्धारण गर्दछ। शिक्षाले एकको ज्ञान, कौशल र व्यक्तित्व र मनोवृत्ति विकास गर्दछ । सब भन्दा उल्लेखनीय, शिक्षा मान्छे को रोजगार को संभावना लाई असर गर्छ । उच्च शिक्षित व्यक्ति सायद राम्रो जागिर पाउने सम्भावना धेरै हुन्छ। शिक्षाको महत्त्वको बारेमा यस निबन्धमा हामी तपाईंलाई जीवन र समाजमा शिक्षाको महत्त्वको बारेमा बताउनेछौं ।
जीवनमा शिक्षाको महत्त्व
सबैभन्दा पहिले, शिक्षा पढ्ने र लेख्ने क्षमता सिकाउँछ । पढ्नु र लेखन शिक्षाको पहिलो चरण हो। धेरै जानकारी लेखेर गरिन्छ। तसर्थ, लेखन कौशलको अभाव भनेको धेरै जानकारीमा हराउनु हो । फलस्वरूप, शिक्षाले मानिसहरूलाई साक्षर बनाउँदछ । सबैभन्दा माथि, रोजगार रोजगारीका लागि अत्यन्त महत्त्वपूर्ण छ। यो पक्कै पनि राम्रो जीवन बिताउने एक ठूलो अवसर हो। यो शिक्षाले प्रदान गर्ने उच्च भुक्तान कार्यको सीपको कारण हो। अशिक्षित मानिसहरू सम्भवतः ठूलो नोक्सानमा छन् जब यो कामको कुरा आउँछ। यस्तो देखिन्छ कि धेरै गरिबहरूले शिक्षाको मद्दतले आफ्नो जीवन सुधार गर्छन् ।
राम्रो संचार शिक्षा मा अर्को भूमिका हो। शिक्षाले सुधार गर्दछ र एक व्यक्तिको बोलीलाई परिष्कृत गर्दछ। यसबाहेक, व्यक्ति शिक्षासँग सञ्चारको अन्य साधनहरू पनि सुधार गर्दछ ।
शिक्षाले एक व्यक्तिलाई प्रविधिको राम्रो प्रयोगकर्ता बनाउँछ । शिक्षा निश्चित रूपले प्रविधि प्रयोग गर्नका लागि आवश्यक प्राविधिक सीपहरू प्रदान गर्दछ। तसर्थ, शिक्षा बिना, यो आधुनिक मेशिनहरू सम्हाल्न गाह्रो हुन सक्छ ।
मानिसहरू शिक्षाको सहयोगले बढी परिपक्व हुन्छन्। परिष्कार शिक्षित व्यक्तिको जीवनमा प्रवेश गर्दछ। सबैभन्दा माथि, शिक्षा व्यक्तिहरूलाई अनुशासनको महत्त्व सिकाउँछ। शिक्षित व्यक्तिहरूले धेरै समयको मूल्यलाई पनि बुझेका हुन्छन्। शिक्षित व्यक्तिलाई समय पैसाको बराबर हुन्छ।
समाजमा शिक्षाको महत्व
सबैभन्दा पहिले, शिक्षाले समाजमा ज्ञान फैलाउन मद्दत गर्दछ। हुनसक्छ यो शिक्षाको सब भन्दा उल्लेखनीय पक्ष हो। शिक्षित समाजमा ज्ञानको द्रुत प्रसार छ। यसबाहेक, शिक्षाबाट अर्को पुस्तामा ज्ञानको ट्रान्सफर हुन्छ।
शिक्षाले टेक्नोलोजीको विकास र नवीनतामा मद्दत गर्दछ । विभिन्न आधुनिक उपकरण, औषधि, कम्प्युटरमा भएका महत्वपूर्ण घटनाहरू शिक्षाको कारण हुने गर्दछ ।
अन्तमा, शिक्षा व्यक्ति व्यक्तिलाई आफ्नो विचार कुशलता व्यक्त गर्न सक्षम गर्दछ । शिक्षित व्यक्तिहरूले उनीहरूको विचार स्पष्ट ढंगले वर्णन गर्न सक्दछन् तसर्थ शिक्षित व्यक्तिहरूले आफ्नो दृष्टिकोणमा मानिसहरूलाई विश्वस्त पार्न सक्ने सम्भावना धेरै हुन्छ ।

प्रतिक्रिया